Chinh Phục Đèo 15 Tầng (Khau Cốc Chà) – Tuyệt Tác “Con Mãng Xà” Của Núi Rừng Đông Bắc

Nếu Tây Bắc tự hào với “Tứ đại đỉnh đèo” hùng vĩ, thì Đông Bắc – cụ thể là Cao Bằng – lại ẩn chứa một bí mật khiến bất cứ ai đam mê xê dịch cũng phải thốt lên kinh ngạc. Đó không phải là một con đèo dài nhất, cũng chẳng phải cao nhất, nhưng lại là con đèo “dị” nhất và ngoạn mục nhất: Đèo 15 tầng, hay còn gọi với cái tên bản địa đầy bí ẩn là Khau Cốc Chà.

Hãy tưởng tượng một con dốc thẳng đứng, nơi những khúc cua tay áo không rải rác mà xếp chồng lên nhau như những bậc thang lên trời. Đó chính là Đèo 15 tầng – nơi thử thách lòng can đảm và kỹ năng của những tay lái lụa, đồng thời chiêu đãi du khách một bữa tiệc thị giác không thể nào quên. 

1. Đèo 15 tầng (Khau Cốc Chà) nằm ở đâu?

Đèo 15 tầng thuộc địa phận xã Xuân Trường, huyện Bảo Lạc, tỉnh Cao Bằng. Nằm trên quốc lộ 4A, con đèo này là cửa ngõ huyết mạch nối liền xã Xuân Trường với trung tâm huyện Bảo Lạc, đồng thời là cung đường quan trọng dẫn sang cửa khẩu Pác Pó và các địa danh nổi tiếng khác của tỉnh.

Dù chỉ dài khoảng 2,5km – một con số khá khiêm tốn so với Mã Pí Lèng hay Ô Quy Hồ – nhưng sự khắc nghiệt của Đèo 15 tầng nằm ở độ dốc. Để chinh phục độ cao từ thung lũng lên đỉnh núi Cốc Chà, các kỹ sư đã phải thiết kế đường đi theo kiểu “Z” liên tục. Tổng cộng có 14 khúc cua tay áo gấp khúc, tạo thành 15 tầng đường xếp chồng lên nhau trên sườn núi dựng đứng.

Tại sao lại gọi là Khau Cốc Chà?

Cái tên “Khau Cốc Chà” bắt nguồn từ tiếng của đồng bào dân tộc Tày trong vùng.

• “Khau”: Có nghĩa là Đèo.

• “Cốc Chà”: Là tên của một loại cây mọc rất nhiều ở vùng đỉnh đèo này – cây Mạy Chà (một loại cây thân gỗ, mọc hoang).

Vì thế, người dân gọi là đèo Cốc Chà. Tuy nhiên, với hình dáng kỳ lạ của nó, cái tên Đèo 15 tầng đã trở nên phổ biến hơn với khách du lịch và cộng đồng mạng, bởi nó mô tả chính xác và trực quan nhất về đặc điểm nhận dạng của cung đường này.

2. Lịch sử hình thành: Kỳ tích từ bàn tay con người

Trước khi có con đường nhựa phẳng lì như hiện nay, việc di chuyển từ Xuân Trường xuống trung tâm huyện Bảo Lạc là một cơn ác mộng. Người dân phải đi bộ, vượt qua những con đường mòn nhỏ hẹp, trơn trượt vắt vẻo bên vách đá. Nông sản làm ra không bán được, đời sống vô cùng khó khăn.

Đèo 15 tầng được khởi công xây dựng từ năm 2009 và hoàn thành vào năm 2011. Đây được xem là một kỳ tích của ngành giao thông vận tải Cao Bằng. Do địa hình quá hiểm trở, máy móc lớn khó tiếp cận, phần lớn công đoạn phá đá, mở đường đều dựa vào sức người và những tính toán kỹ thuật thủ công nhưng cực kỳ chính xác.

Việc xẻ núi, tạo ra 14 khúc cua hẹp ngay trên vách đá dựng đứng đòi hỏi sự dũng cảm và kiên trì phi thường. Khi nhìn từ trên cao xuống, Đèo 15 tầng như một minh chứng cho sức mạnh cải tạo thiên nhiên của con người, biến sự hiểm trở thành một tác phẩm nghệ thuật giữa rừng xanh.

3. Vẻ đẹp choáng ngợp của Đèo 15 tầng: “Mãng xà” thức giấc

Điều gì khiến Đèo 15 tầng trở nên đặc biệt đến vậy? Đó chính là hiệu ứng thị giác.

Cấu trúc xếp tầng độc nhất vô nhị

Khác với những con đèo khác uốn lượn trải dài, Đèo 15 tầng co cụm lại một chỗ. Nhìn từ xa hoặc từ trên cao, nó trông giống như một con mãng xà khổng lồ đang cuộn mình trườn lên núi. Cũng có người ví von nó như một dải lụa xám được xếp nếp cẩn thận vắt ngang sườn núi xanh thẫm.

Mỗi tầng đèo là một thử thách. Độ dốc trung bình của đèo lên tới 10%, có những đoạn cua gấp đến mức nếu tay lái không vững, bạn sẽ có cảm giác như xe đang trượt ngược lại. Hai bên đường, một bên là vách núi dựng đứng, một bên là vực sâu hun hút với những thung lũng đá vôi trùng điệp – đặc trưng của Công viên địa chất toàn cầu Non nước Cao Bằng.

Bức tranh thiên nhiên bốn mùa

• Mùa Xuân: Sương mù bao phủ các tầng đèo tạo nên khung cảnh huyền ảo như chốn tiên cảnh. Hoa mận, hoa lê nở trắng rừng xung quanh chân đèo.

• Mùa Hè: Nắng vàng rực rỡ chiếu rọi làm nổi bật những đường cong sắc nét của con đường nhựa trên nền xanh ngắt của rừng núi.

• Mùa Thu: Đây là mùa đẹp nhất để ngắm Đèo 15 tầng. Không khí trong lành, tầm nhìn xa, và những vạt lúa chín vàng dưới thung lũng Xuân Trường tạo nên những mảng màu đối lập tuyệt đẹp.

• Mùa Đông: Cái lạnh cắt da cắt thịt của vùng cao, đôi khi có băng giá, biến con đèo thành một thử thách khắc nghiệt nhưng đầy quyến rũ.

4. Hướng dẫn trekking điểm ngắm Đèo 15 tầng đẹp nhất

Rất nhiều người lầm tưởng rằng chỉ cần lái xe qua đèo là đã thưởng thức được vẻ đẹp của nó. Sai lầm! Khi bạn đi trên đèo, bạn chỉ thấy cây cối và vách đá. Để thấy được trọn vẹn hình dáng 15 tầng hùng vĩ, bạn buộc phải trekking lên điểm ngắm cảnh (Viewpoint).

Đây là “bí mật” mà chỉ những người đi trước mới biết:

Điểm xuất phát (Đỉnh Pác Kit)

Sau khi chạy xe hết 15 tầng đèo lên đến đỉnh (hướng từ Bảo Lạc đi Xuân Trường), bạn sẽ thấy một quán tạp hóa nhỏ và một tấm biển chỉ dẫn thô sơ ghi “Điểm ngắm cảnh đèo”. Đây là nơi bạn gửi xe và bắt đầu hành trình trekking.

• Thời gian leo: Khoảng 30 – 45 phút (tùy thể lực).

• Độ khó: Trung bình khá.

Cung đường trekking

Đường lên điểm ngắm cảnh không phải là đường bê tông. Đó là đường mòn men theo vách núi đá tai mèo sắc nhọn.

1. Giai đoạn 1: Đi xuyên qua những vườn mận, vườn ngô của người dân. Đoạn này khá dễ đi.

2. Giai đoạn 2: Bắt đầu leo dốc đá. Bạn sẽ phải bám vào rễ cây, dây rừng hoặc những hốc đá để leo lên. Hãy cẩn thận vì đá ở đây rất sắc.

3. Đích đến: Sau khi vượt qua những dốc đá cheo leo, một khoảng trời rộng mở sẽ hiện ra trước mắt.

Tại điểm view này, toàn bộ hình hài Đèo 15 tầng hiện ra trọn vẹn dưới chân bạn. Cảm giác gió lộng từ thung lũng thổi lên, nhìn những chiếc xe ô tô bé như con kiến đang ì ạch bò qua từng khúc cua bên dưới là một trải nghiệm “nổi da gà” vì sung sướng. Đây chính là góc máy tạo ra những bức ảnh “triệu like” trên mạng xã hội.

Lưu ý quan trọng: Hãy mang giày thể thao có độ bám tốt, mặc quần dài để tránh cây cỏ xước chân và mang theo nước uống. Tuyệt đối không leo vào những ngày mưa vì đá tai mèo trơn trượt rất nguy hiểm.

5. Kinh nghiệm “phượt” Đèo 15 tầng an toàn

Chinh phục Đèo 15 tầng không dành cho những tay lái non nớt. Dưới đây là những kỹ thuật sống còn bạn cần ghi nhớ:

Phương tiện di chuyển

• Xe máy: Nên dùng xe số hoặc xe côn tay. Xe tay ga rất nguy hiểm khi đổ đèo dốc đứng như thế này vì dễ cháy phanh. Kiểm tra kỹ lốp, phanh và nhông xích trước khi lên đường.

• Ô tô: Xe gầm cao, động cơ khỏe là lợi thế. Với xe số sàn, quy tắc “lên số nào, xuống số đó” là bắt buộc. Với xe số tự động, hãy chuyển sang chế độ bán tự động (Manual/Sport) để hãm tốc bằng động cơ.

Kỹ thuật lái xe

1. Không rà phanh liên tục: Đây là lỗi chết người. Rà phanh liên tục sẽ làm sôi dầu phanh, dẫn đến mất phanh. Hãy dùng số thấp (số 1, số 2) để ghì xe lại.

2. Quan sát gương cầu lồi: Tại 14 khúc cua tay áo đều có gương cầu lồi. Hãy quan sát kỹ vì góc cua rất hẹp, xe ngược chiều (đặc biệt là xe tải) thường lấn làn để mở rộng vòng cua.

3. Bấm còi: Hãy bấm còi trước khi vào cua để báo hiệu.

4. Giữ khoảng cách: Không đi quá sát xe phía trước, đặc biệt là khi đang lên dốc, đề phòng xe trước bị tuột dốc hoặc chết máy.

6. Lộ trình gợi ý kết hợp tham quan

Bạn không nên chỉ đến Đèo 15 tầng rồi về. Hãy kết hợp nó vào một lộ trình khám phá Cao Bằng – Hà Giang trọn vẹn. Dưới đây là lộ trình tối ưu nhất (khoảng 3 ngày 2 đêm):

• Ngày 1: TP. Cao Bằng – Di tích Pác Bó – Mộ Kim Đồng – Bảo Lạc.

  • Sáng tham quan suối Lê-nin, núi Các Mác.

  • Chiều di chuyển theo hướng đèo Colia sang Bảo Lạc. Ngủ đêm tại thị trấn Bảo Lạc.

• Ngày 2: Bảo Lạc – Đèo 15 tầng (Khau Cốc Chà) – Thung lũng Xuân Trường – Mèo Vạc (Hà Giang).

  • Sáng sớm chinh phục Đèo 15 tầng, trekking lên điểm ngắm cảnh.

  • Ăn trưa picnic hoặc tại Xuân Trường.

  • Chiều di chuyển tiếp sang Mèo Vạc, đi thuyền sông Nho Quế.

• Ngày 3: Mèo Vạc – Mã Pí Lèng – Đồng Văn – Yên Minh – TP. Hà Giang.

Lộ trình này giúp bạn chinh phục cả hai “huyền thoại” đèo dốc của Đông Bắc là Khau Cốc Chà và Mã Pí Lèng trong cùng một chuyến đi.

7. Ăn gì, ở đâu khi chinh phục Đèo 15 tầng?

Lưu trú

Khu vực ngay chân Đèo 15 tầng (xã Xuân Trường) dịch vụ còn khá hoang sơ. Lựa chọn tốt nhất là nghỉ tại Thị trấn Bảo Lạc (cách đèo khoảng 20km).

• Khách sạn: Có một số khách sạn bình dân như khách sạn Sông Gâm, khách sạn Thùy Dương… Giá dao động 300.000đ – 500.000đ/đêm.

• Homestay: Nếu muốn trải nghiệm văn hóa, bạn có thể tìm các homestay của người Tày, Nùng ở khu vực lân cận. Khuổi Khon (nơi ở của người Lô Lô Đen) là một điểm đến văn hóa cực kỳ thú vị gần đó.

Ẩm thực

Đến Bảo Lạc và vùng Xuân Trường, đừng bỏ qua những món đặc sản này:

• Bánh cuốn Cao Bằng: Nước dùng ninh từ xương ngọt lịm, ăn kèm măng ớt mắc mật chua cay.

• Vịt quay 7 vị: Món vịt tẩm ướp với 7 loại gia vị bí truyền của người Tày, da giòn thịt mềm.

• Thịt lợn chua (Thịt lợn muối): Món ăn dân dã nhưng đưa cơm vô cùng.

• Hạt dẻ Trùng Khánh: (Nếu đi vào mùa thu).

8. Văn hóa bản địa: Hồn cốt của vùng đất

Vùng đất Xuân Trường dưới chân Đèo 15 tầng là nơi sinh sống chủ yếu của đồng bào dân tộc Tày, Nùng và Mông. Cuộc sống ở đây diễn ra chậm rãi và bình yên.

Khi đi qua những bản làng dưới chân đèo, bạn sẽ bắt gặp những ngôi nhà sàn lợp ngói âm dương rêu phong cổ kính. Người dân ở đây vô cùng hiếu khách. Nếu may mắn, bạn có thể bắt gặp những phiên chợ vùng cao đầy màu sắc, nơi người dân trao đổi nông sản, vải vóc thổ cẩm.

Đặc biệt, câu chuyện về ý chí của người dân Xuân Trường trong việc khao khát có một con đường để đổi đời chính là nét đẹp văn hóa tinh thần lớn nhất gắn liền với Đèo 15 tầng. Con đèo không chỉ là bê tông cốt thép, nó là mồ hôi và khát vọng thoát nghèo.

9. Những câu hỏi thường gặp (FAQ) về Đèo 15 tầng

Q: Đèo 15 tầng có nguy hiểm không?A: Có, rất nguy hiểm nếu bạn chủ quan. Tuy nhiên, mặt đường hiện tại đã được rải nhựa tốt. Nếu tuân thủ quy tắc lái xe đèo dốc, bạn hoàn toàn có thể chinh phục an toàn.

Q: Xe ô tô sedan (gầm thấp) có đi được không?A: Đi được. Mặt đường khá đẹp. Tuy nhiên, cần chú ý phần mũi xe (cản trước) ở các khúc cua gấp vì độ dốc lớn có thể gây cạ gầm.

Q: Thời gian chụp ảnh đẹp nhất trong ngày?A: Bạn nên đến vào buổi sáng (khoảng 8h – 10h) khi nắng vừa lên, mây tan bớt nhưng vẫn còn chút sương sớm, ánh sáng chiếu xiên tạo khối cho các tầng đèo rất đẹp. Tránh đi buổi trưa nắng gắt đỉnh đầu.

10. Một lần đến, trọn đời nhớ

Đèo 15 tầng (Khau Cốc Chà) không chỉ là một điểm check-in sống ảo. Đó là một bài kiểm tra cho lòng dũng cảm, một phần thưởng xứng đáng cho những ai chịu khó đổ mồ hôi leo núi, và là một minh chứng hùng hồn cho vẻ đẹp tráng lệ của non sông Việt Nam.

Đứng trên đỉnh núi Cốc Chà, nhìn xuống 15 tầng đèo uốn lượn, bạn sẽ thấy mình thật nhỏ bé trước thiên nhiên, nhưng cũng thật vĩ đại vì đôi chân đã đưa mình đến được nơi này.

Nếu bạn đang tìm kiếm một trải nghiệm mới lạ, thoát khỏi khói bụi thành phố và những điểm du lịch xô bồ, hãy xách ba lô lên và đến với Cao Bằng. Hãy để Đèo 15 tầng kể cho bạn nghe câu chuyện của đá, của gió và của những con người kiên cường vùng biên viễn.

Hẻm Tu Sản – Kỳ Quan Giữa Trời Đất Hà Giang Khiến Du Khách Mê Mẩn 2025

Khám Phá Đồi Cỏ Ba Quáng – Viên Ngọc Xanh Giữa Cao Nguyên Tuyệt Đẹp Của Cao Bằng 2025